خانه / دیابت / ارتباط کمبود ویتامین Dو رتینوپاتی دیابتیک
ارتباط کمبود ویتامین Dو رتینوپاتی دیابتیک؛
ارتباط کمبود ویتامین Dو رتینوپاتی دیابتیک؛

ارتباط کمبود ویتامین Dو رتینوپاتی دیابتیک

ارتباط کمبود ویتامین Dو رتینوپاتی دیابتیک؛محققان در بررسی‌های خود به این نتیجه رسیدند که رتینوپاتی دیابتیک ممکن است یکی دیگر از اثرات بدی باشد که در ارتباط با کمبود ویتامین D قرار دارد. این یافته‌ها به تازگی در نشست سالیانه ۲۰۱۶ انجمن اندوکرینولوژیست‌های آمریکا ارایه شده است.

براساس این یافته‌ها، بیماران مبتلا به دیابت که سطح ویتامین D آنها هم پائین است، ممکن است زودتر یا شدیدتر به رتینوپاتی دیابتیک دچار شوند. مکانیسم دخیل در این میان می‌تواند دوگانه باشد. مطالعات پیشنهاد می‌کنند که ویتامین D می‌تواند ترشح انسولین را در دیابت نوع ۲ بهبود بخشدA و همچنین ممکن است مستقیما فاکتورهای رشد اندوتلیال عروقی را کاهش دهد، به این ترتیب کمبود ویتامین D این اثرات را معکوس خواهد کرد.

مطالعات حیوانی نشان داده‌اند که گیرنده‌های ویتامین D در رتین وجود دارند و زمانی که ویتامین D تجویز می‌شود، واسکولاریزاسیون در مدل‌های حیوانی کاهش می‌یابد. اما در انسان‌ها مطالعات اندکی وجود دارند که به ارزیابی اثرات مکمل‌های ویتامین D روی رتینوپاتی دیابتیک پرداخته‌اند. به همین دلیل، پیش از تجویز مکمل‌های ویتامین D به عنوان راه‌حلی برای پیشگیری از بروز رتینوپاتی دیابتیک، باید مطالعات بیشتری انجام شوند. این محققان در تلاشند تا نخستین مطالعه را در این زمینه به زودی آغاز کنند. البته باید توجه داشت که محل زندگی افراد هم تاثیر زیادی بر پیامدهای این مطالعه دارند، زیرا افرادی در ارتفاعات زندگی می‌کنند، قاعدتا باید سطح ویتامین D کمتری داشته باشند.

البته در یک مطالعه مقطعی که در انگلستان انجام شده و البته در این مطالعه حاضر گنجانده نشده، ارتباطی را میان کمبود ویتامین D و رتینوپاتی یا ماکولوپاتی دیابتیک نیافته‌اند. محقق ارشد این مطالعه می‌گوید، حقیقتا از اینکه هیچ ارتباطی پیدا نکردیم، خودمان هم بسیار شگفت‌زده شده‌ایم. شاید دلیل آن، این باشد که اکثر افراد حاضر در این مطالعه با کمبود ویتامین D دست و پنجه نرم می‌کردند و تحت هیچ درمانی هم قرار نداشتند. با این وجود، حتی اگر نتایج حاضر در متاآنالیز محققان هم وارد می‌شد، باز تغییری در نتایج ایجاد نمی‌کرد.

در مطالعه دیگری، ارتباطی میان دیگر عارضه میکروواسکولار دیابت، با عنوان نوروپاتی محیطی دردناک، و کاهش سطح ویتامین D دیده شد. همچنین نتایج بررسی دیگری هم نشان داد تجویز یک دوز واحد ۶۰۰ هزار واحدی از ویتامین D با کاهش قابل توجه در علایم نوروپاتی دیابتیک دردناک همراه است.

 

کمبود ویتامین D و همه انواع رتینوپاتی دیابتیک

محققان در این مطالعه به بررسی و جستجوی مطالعات منتشر شده تا تاریخ جولای ۲۰۱۵ پرداخته و داده‌های ۱۳ مطالعه را با حضور ۹۳۵۰ فرد مبتلا به دیابت که تحت ارزیابی هم کمبود ویتامین D و هم رتینوپاتی دیابتیک قرار گرفته بودند، بررسی کردند. همه مطالعات از نوع مشاهده‌ای بودند.

برای هر رتینوپاتی دیابتی، نسبت شانس میان افرادی که کمبود ویتامین D داشته یا خیر، ۳۹۱/۱ گزارش شد. برای رتینوپاتی دیابتیک غیرپرولیفراتیو، نسبت شانس ۲۰۹/۱ و برای رتینوپاتی پرولیفراتیو این نسبت  ۳۱۵/۱ گزارش شد. با ترکیب همه داده‌ها، نسیت شانس به ۲۶۷/۱ رسید.

علاوه براین، بیماران مبتلا به رتینوپاتی دیابتی به‌طور قابل توجه و معنی‌داری سطوح پائینی را از ۲۵ هیدروکسی ویتامین D نشان می‌دادند. میانگین کلی تفاوت میان آنها ۲۲/۲- نانوگرم در میلی‌لیتر گزارش شد.

غذا برای فکر

نتایج این آنالیز اغلب محققان را شگفت‌زده کرده است، زیرا داده‌های به دست آمده راه را برای مطالعات تجربی و بالینی زیادی گشوده است. به نظر می‌رسد باید کارآزمایی‌های بالینی متعددی در این زمینه انجام شود تا دقیقا مشخص شود آیا اصلاح کمبود ویتامین D پیامدهای نهایی بیماران دیابتی را بهبود می‌بخشد یا خیر.

ویتامین D در بسیاری از حوزه‌های مختلف فیزیولوژی انسانی دخیل بوده و هر چیزی را از عفونت تا سرطان که مرتبط با دیابت باشد، دربر می‌گیرد. این قابل تصور است که مقادیر ناکافی ویتامین D حدآستانه را برای بروز و ابتلا به عوارض مختلف پائین می‌اورد. اما سوال این است که آیا ارتباط علیتی مستقیمی هم میان آنها وجود دارد یا فقط حدآستانه را برای اختلالات زمینه‌ای پائین می‌اورد تا عوارض ظاهر شوند. این سوال، هنوز پاسخ نداده شده است.

به نظر می‌رسد محققان باید به دنبال راه‌اندازی کارآزمایی‌های بالینی در این زمینه باشند تا اثر مکمل‌های ویتامین D روی رتینوپاتی دیابتی و طیف گسترده‌ای از عوارض دیگر مشخص شود، مانند دژنراسیون ماکولار، ویتیلیگو، آپنه انسدادی خواب و سپسس.این مطالعه و نتایج حاصل از آن سوال‌های زیادی را به وجود آورده که برای پاسخ دادن به آنها باید کارآزمایی‌های بالینی قدرتمندی طراحی و اجرا شوند. شاید با توجه به نتایج به دست آمده، هنوز زود باشد که توصیه‌های جدیدی برای مبتلایان به دیابت در این زمینه منتشر کنیم، اما چیزی که مشخص است، آنکه غذای تفکرات جدید فراهم شده است.

همچنین ببینید

یاغیگری سلولهایT قاتل و بروز دیابت نوع 1

یاغی گری سلولهایT قاتل و بروز دیابت نوع ۱

یاغی‌گری سلول‌هایT قاتل و بروز دیابت نوع ۱؛محققان دانشگاه کاردیف بریتانیا اعلام کردند بروز و …